Wijn serveren

Mousserende wijn en lichte witte wijn schenk je op 3 tot 7 graden, volle witte wijn en rosé op 7 tot 12 graden. Lichte rode wijn schenk je op 12 tot 15 graden en stevige rode wijn op 15 tot 20 graden. Ook rode wijn schenk je dus koeler dan het in de meeste woonkamers is. Wie dat aanhoudt en de wijn in een passend glas niet te vol schenkt, ruikt en proeft meer van wat er in de fles zit.

Bij wijn serveren tellen naast de temperatuur ook het glas en hoe vol je schenkt. Daarnaast speelt mee of een karaf zin heeft en welke wijn je bij het eten kiest.

Serveertemperatuur per soort

De graden in de tabel komen van Wine Folly en zijn richtlijnen per stijl. Binnen een stijl verschilt de juiste temperatuur per wijn. Ook je eigen smaak telt mee.

Wijnstijl	Voorbeelden	Serveertemperatuur
Mousserende wijn en lichte witte wijn	Champagne, Sauvignon Blanc, Pinot Grigio	3 tot 7 graden
Volle witte wijn en rosé	Chardonnay, Viognier, rosé	7 tot 12 graden
Lichte en middelzware rode wijn	Pinot Noir, Beaujolais	12 tot 15 graden
Stevige rode wijn	Cabernet Sauvignon, Syrah	15 tot 20 graden

Rode wijn serveren op kamertemperatuur is een oude regel. Volgens vinoloog Jeroen van Mierlo in het consumentenprogramma Kassa lag die kamertemperatuur ooit op 16 tot 18 graden, terwijl het in een verwarmd huis nu zo’n 21 graden is. Bij die warmte gaan alcohol, zuur en tannine (de stof die je mond droog laat aanvoelen) overheersen. Koel je de fles terug naar ongeveer 16 graden, dan proef je meer fruit.

Bij witte wijn serveren gaat het vaak de andere kant op mis. Een koelkast staat op zo’n 5 tot 7 graden. Op die temperatuur proef je van een volle, op hout gerijpte Chardonnay weinig, zegt Van Mierlo. Haal zo’n fles dus iets eerder uit de koelkast. Twijfel je, schenk de wijn dan liever iets te koud dan te warm: in het glas warmt hij vanzelf een paar graden op. Moet het snel, zet de fles dan in een emmer met ijs, water en zout. Witte wijn is daarin in 10 tot 12 minuten op temperatuur.

Welk glas past bij welke wijn

De vorm van het glas bepaalt hoeveel lucht bij de wijn komt en hoe de geur zich verzamelt. Glasmaker Riedel geeft glazen voor witte wijn een smallere bol en opening dan glazen voor rode wijn, omdat witte wijn minder lucht nodig heeft. Grofweg kies je zo:

rode wijn: een glas met een ruime bol, zodat de wijn lucht krijgt als je hem in het glas laat ronddraaien (walsen)
witte wijn en rosé: een kleiner glas met een smallere bol
mousserende wijn: een hoog glas

Voor champagne zie je naast de hoge, smalle flûte ook de lage, brede coupe. In de flûte blijven de bubbels het langst. Riedel kiest voor champagne toch een glas met een wijdere rand, zodat je de wijn ook goed kunt ruiken.

Wijn inschenken: hoe vol het glas mag

Hoe vol je schenkt, hangt af van de wijn. Riedel geeft in dezelfde uitleg deze richtlijnen:

rode wijn: ongeveer een derde van het glas
witte wijn: ongeveer half vol
mousserende wijn: tussen half en twee derde

De lege ruimte boven rode wijn is er om te walsen. Een stevige rode wijn als Syrah of Cabernet Sauvignon heeft baat bij meer lucht en mag dus iets lager in het glas staan. Een lichte Pinot Noir of Beaujolais schenk je juist iets voller in. Witte wijn schenk je hoger in, omdat een grotere hoeveelheid zijn temperatuur langer vasthoudt. Bij mousserende wijn stop je eerder dan je denkt: het schuim heeft even nodig om te zakken.

Decanteren: wanneer een karaf zin heeft

Decanteren betekent dat je de wijn voorzichtig in een karaf overschenkt. Volgens wijnexpert Frank Kämmer van Liebherr zijn daar drie redenen voor:

een jonge wijn krijgt zuurstof, waardoor de wrange tannine zachter aanvoelt
een rijpe rode wijn heeft soms bezinksel, dat bij voorzichtig overschenken in de fles achterblijft
een heel oude wijn die kort na het openen dof ruikt, ontwikkelt met wat lucht zijn geur (het boeket)

Ook een volle witte wijn met veel karakter heeft soms baat bij een karaf. Riedel adviseert de karaf tot ongeveer een derde te vullen. Een jonge wijn mag er vlot in, terwijl je een oudere wijn langzaam overschenkt, zodat het bezinksel in de fles blijft.

Wijn bij eten: de basis van wijn-spijscombinaties

Een wijn bij het eten kies je op de smaken in het gerecht, niet alleen op vlees of vis. Wine Folly geeft voor wijn-spijscombinaties een paar vuistregels waar je bij elk gerecht mee verder kunt:

kies een wijn met meer zuur dan het gerecht
kies een wijn die zoeter is dan het gerecht, zeker bij een dessert
zorg dat wijn en gerecht even intens zijn: een lichte wijn bij een licht gerecht, een volle bij een rijk gerecht
zet een rode wijn met veel tannine naast vet eten
let op de saus: die bepaalt de smaak vaak meer dan het stuk vlees of vis

Voor de regel over zoetheid moet je weten wat er in de fles zit. Aan welke druiven en termen op het etiket je een zoete wijn herkent, staat in het artikel over droge en zoete witte wijn.

Alle artikelen over wijn serveren

Blijft er wijn over, zet de fles dan met de kurk erop in de koelkast. Hoelang hij dan goed blijft, staat op de pagina over wijn bewaren. Meer over het serveren lees je in deze artikelen: